Tiểu hành tinh 99942 Apophis
Thuộc nhóm Aten (bán trục lớn nhỏ hơn 1 AU, cắt quỹ đạo Trái Đất), 99942 Apophis là tiểu hành tinh gần Trái Đất rộng khoảng 340 m; quỹ đạo có bán trục lớn 0,92 AU và chu kỳ 324 ngày. R.A. Tucker, D.J. Tholen và F. Bernardi tìm ra nó ngày 19/6/2004. Hôm nay (31/10/2026), Apophis ở chòm Xà Phu, cách Trái Đất 1,38 AU, cấp sao khoảng 21,5.
| Số hiệu, ký hiệu | (99942) Apophis · 2004 MN4 |
|---|---|
| Phân loại | Tiểu hành tinh gần Trái Đất; nhóm Aten (bán trục lớn nhỏ hơn 1 AU, cắt quỹ đạo Trái Đất), được xếp vào loại "có khả năng gây nguy hiểm" (PHA) |
| Phát hiện | 19/6/2004, R.A. Tucker, D.J. Tholen và F. Bernardi |
| Kích thước | đường kính khoảng 340 m |
| Suất phản chiếu (albedo) | 0,350 |
| Chu kỳ tự quay | 30,56 giờ |
| Loại phổ | loại Sq – đá silicat, ít phong hóa |
| Cấp sao tuyệt đối (H) | 19,70 |
| Bán trục lớn | 0,922 AU |
| Cận nhật – viễn nhật | 0,746 AU – 1,099 AU |
| Chu kỳ quỹ đạo | 324 ngày |
| Độ lệch tâm | 0,1911 |
| Độ nghiêng quỹ đạo | 3,34° |
| Khoảng cách quỹ đạo gần nhất với Trái Đất (MOID) | 0,0001 AU (15.000 km) |
| Tàu vũ trụ | OSIRIS-APEX (NASA) (2029) |
| Vị trí ngày 31/10/2026 | chòm Xà Phu, cách Trái Đất 1,38 AU |
Ai đặt tên cho Apophis?
Apophis là tên Hy Lạp của Apep, con rắn khổng lồ hiện thân của hỗn mang, kẻ thù của thần Mặt Trời Ra trong thần thoại Ai Cập.
Roy Tucker, David Tholen và Fabrizio Bernardi phát hiện Apophis ngày 19/6/2004 tại Kitt Peak. Tháng 12/2004, xác suất nó va vào Trái Đất năm 2029 từng được tính lên tới 2,7%, đưa Apophis lên mức 4 của thang Torino – cao nhất từng ghi nhận lúc đó. Các quan sát sau đó loại trừ hoàn toàn nguy cơ năm 2029, 2036 và 2068 (công bố năm 2021).
Đặc điểm và quỹ đạo
Ngày 13/4/2029, Apophis rộng khoảng 340 m sẽ đi qua cách mặt đất khoảng 32.000 km – gần hơn quỹ đạo các vệ tinh địa tĩnh – và sáng tới cấp 3, có thể thấy bằng mắt thường ở những nơi đang là đêm. Lực hút của Trái Đất sẽ làm thay đổi quỹ đạo và tốc độ tự quay của nó. Tàu OSIRIS-APEX của NASA sẽ tới nghiên cứu Apophis ngay sau lần tiếp cận này.
Quỹ đạo của Apophis có độ lệch tâm 0,191 và nghiêng 3,3° so với mặt phẳng hoàng đạo; khoảng cách tới Mặt Trời thay đổi từ 0,75 AU (gần quỹ đạo Sao Kim) đến 1,10 AU (giữa quỹ đạo Trái Đất và Sao Hỏa). Một ngày trên Apophis – thời gian tự quay một vòng – dài 30,56 giờ. Suất phản chiếu 35% cho thấy bề mặt rất sáng, như được phủ băng hoặc khoáng chất sáng màu.
So với những gì quen thuộc, Apophis rộng bằng khoảng 49% chiều dài hồ Hoàn Kiếm.
Tàu vũ trụ đến Apophis
- OSIRIS-APEX (NASA) – 2029: bay quanh quỹ đạo (dự kiến)
Tìm Apophis trên bầu trời
Theo tính toán cho ngày 31/10/2026, Apophis đang ở vùng trời chòm Xà Phu, cách chúng ta 207 triệu km (1,38 AU) và cách Mặt Trời 0,77 AU. Nó sáng cỡ cấp 21,5 – quá mờ, vượt khả năng của hầu hết kính thiên văn trên mặt đất. Ly giác 33° về phía đông Mặt Trời: thời điểm thuận lợi là đầu buổi tối.
Lần tiếp cận gần nhất trong thập kỷ tới rơi vào khoảng tháng 4/2029, rất sát Trái Đất – khoảng cách chính xác phụ thuộc vào lực hút của Trái Đất, nên hãy tham khảo số liệu của các cơ quan vũ trụ.
MOID – khoảng cách gần nhất có thể giữa hai quỹ đạo – của Apophis là 0,0001 AU (15.000 km), đủ nhỏ để nó nằm trong danh sách được theo dõi thường xuyên.
Ý nghĩa chiêm tinh của Apophis
Chiêm tinh cổ điển không biết đến Apophis, và chiêm tinh hiện đại cũng hiếm khi dùng. Nếu muốn đưa vào lá số, người ta dựa vào hình tượng Apep (Apophis), con rắn hỗn mang của Ai Cập; nên xem đây là gợi ý mang tính biểu tượng hơn là quy tắc.
Ngày 31/10/2026, kinh độ hoàng đạo địa tâm của Apophis là 10°42′ Nhân Mã. Khoảng thời gian Apophis ở cung Nhân Mã: từ 22/10/2026 đến 16/11/2026. Lần đổi cung tới: sang Ma Kết vào 17/11/2026.
Hỏi đáp nhanh về Apophis
Apophis là thiên thể gì?
Apophis được xếp vào nhóm tiểu hành tinh gần Trái Đất – cụ thể là nhóm Aten (bán trục lớn nhỏ hơn 1 AU, cắt quỹ đạo Trái Đất). Tên gọi lấy từ Apep (Apophis), con rắn hỗn mang của Ai Cập.
Apophis lớn cỡ nào?
Các phép đo cho kết quả khoảng 340 m. Để so sánh: chiều cao tòa Landmark 81 (TP.HCM) là 460 m.
Ai tìm ra 99942 Apophis?
R.A. Tucker, D.J. Tholen và F. Bernardi phát hiện Apophis ngày 19/6/2004.
Apophis hiện ở chòm sao nào?
Ngày 31/10/2026, Apophis ở chòm Xà Phu, cách Trái Đất 1,38 AU, cấp sao khoảng 21,5.
Apophis ảnh hưởng đến chiêm tinh thế nào?
Apophis ít được nhắc tới trong chiêm tinh, ngoài những liên tưởng theo tên gọi.
Tàu vũ trụ nào đã đến Apophis?
OSIRIS-APEX (NASA) (2029, bay quanh quỹ đạo (dự kiến)).
Thiên thể liên quan
- Cùng nhóm
- Kích thước tương tự
- Chòm sao hôm nay
- Cung hoàng đạoNhân Mã – chòm sao cùng tên: Nhân Mã
- Lịch chiêm tinhSự kiện thiên văn năm 2026 · sự kiện tới ở cung Nhân Mã: Giao hội Kim tinh và Hỏa tinh 25/11/2027
- Tra cứu
Dữ liệu từ JPL (NASA), Trung tâm Tiểu hành tinh và kết quả của các sứ mệnh không gian. Vị trí hôm nay tính theo quỹ đạo hai vật nên có sai số nhỏ. Phần chiêm tinh mang tính tham khảo.