Bỏ qua, tới nội dung chính
BazifuBazifu
Chọn nơi sống và làm việc

Tiểu hành tinh 3200 Phaethon

3200 Phaethon là tiểu hành tinh gần Trái Đất kích thước khoảng 6,3 km, quay quanh Mặt Trời mỗi 1,43 năm ở khoảng cách trung bình 1,27 AU. Người phát hiện là S. Green và J. Davies (trên ảnh của vệ tinh IRAS), vào ngày 11/10/1983. Tính đến 31/10/2026, Phaethon đang ở vùng trời chòm Thiên Nga, cách Trái Đất 0,57 AU, cấp sao khoảng 15,4.

Quỹ đạo của 3200 Phaethon quanh Mặt Trời
Vị trí của 3200 Phaethon trên quỹ đạo ngày 31/10/2026, so với Mặt Trời và các hành tinh; nhìn từ phía bắc hoàng đạo.
Thông số 3200 Phaethon
Số hiệu, ký hiệu(3200) Phaethon · 1983 TB
Phân loạiTiểu hành tinh gần Trái Đất; nhóm Apollo (cắt ngang quỹ đạo Trái Đất), được xếp vào loại "có khả năng gây nguy hiểm" (PHA)
Phát hiện11/10/1983, S. Green và J. Davies (trên ảnh của vệ tinh IRAS)
Kích thướcđường kính khoảng 6,3 km
Suất phản chiếu (albedo)0,110
Chu kỳ tự quay3,60 giờ
Loại phổloại B – giàu cacbon, phổ hơi xanh
Cấp sao tuyệt đối (H)14,30
Bán trục lớn1,271 AU
Cận nhật – viễn nhật0,140 AU – 2,403 AU
Chu kỳ quỹ đạo1,43 năm
Độ lệch tâm0,8898
Độ nghiêng quỹ đạo22,31°
Khoảng cách quỹ đạo gần nhất với Trái Đất (MOID)0,0187 AU (2,8 triệu km)
Tàu vũ trụDESTINY+ (JAXA) (sau 2030)
Vị trí ngày 31/10/2026chòm Thiên Nga, cách Trái Đất 0,57 AU

Tên gọi và lịch sử phát hiện

Phaethon là con trai thần Mặt Trời Helios, đã đòi cầm cương cỗ xe Mặt Trời nhưng không điều khiển nổi, buộc Zeus phải dùng sét đánh rơi – hợp với quỹ đạo đưa nó đến rất gần Mặt Trời.

Simon Green và John Davies phát hiện Phaethon ngày 11/10/1983 trên dữ liệu của vệ tinh hồng ngoại IRAS – tiểu hành tinh đầu tiên được phát hiện từ không gian.

Những điều khoa học biết về Phaethon

Phaethon là "vật thể mẹ" của mưa sao băng Song Tử (Geminid) giữa tháng 12, một trong những trận mưa sao băng đẹp nhất năm. Ở điểm cận nhật, nó chỉ cách Mặt Trời khoảng 0,14 AU; nhiệt độ bề mặt lên tới khoảng 750°C khiến đá nứt vỡ và phun bụi, nên người ta gọi nó là "sao chổi đá". Phaethon rộng khoảng 5–6 km. Tàu DESTINY+ của Nhật Bản được lên kế hoạch bay qua nó.

Với độ lệch tâm 0,890, khoảng cách từ Phaethon tới Mặt Trời dao động giữa 0,14 AU và 2,40 AU – từ bên trong quỹ đạo Sao Thủy ra vùng vành đai chính; quỹ đạo nghiêng 22,3°. Phaethon tự quay quanh trục mỗi 3,60 giờ. Suất phản chiếu 11% cho thấy bề mặt khá tối, tương đương Mặt Trăng (khoảng 12%).

Nếu đặt cạnh địa danh Việt Nam, Phaethon (6,3 km) bằng khoảng 71% độ cao đỉnh Everest.

Phaethon: 6,3 kmĐộ cao đỉnh Everest: 8,9 km

Tàu vũ trụ đến Phaethon

  • DESTINY+ (JAXA) – sau 2030: bay ngang (dự kiến)

Tìm Phaethon trên bầu trời

Hôm nay (31/10/2026) Phaethon nằm trong chòm Thiên Nga. Khoảng cách tới Trái Đất là 0,57 AU, tức 86,0 triệu km; tới Mặt Trời là 1,30 AU. Ánh sáng đi từ Phaethon tới Trái Đất mất 4,8 phút. Độ sáng biểu kiến khoảng cấp 15,4: cần kính thiên văn lớn (200 mm trở lên) và máy ảnh. Ly giác 109° về phía đông Mặt Trời: thời điểm thuận lợi là đầu buổi tối.

Tính theo quỹ đạo hai vật (bỏ qua nhiễu loạn), lần Phaethon đến gần Trái Đất nhất trong 10 năm tới là khoảng tháng 12/2027, ở cự ly 0,27 AU – khoảng 40,0 triệu km, gấp 104 lần khoảng cách Trái Đất – Mặt Trăng.

Khoảng cách nhỏ nhất giữa quỹ đạo của Phaethon và quỹ đạo Trái Đất (MOID) chỉ khoảng 2,8 triệu km, dưới ngưỡng 0,05 AU mà các nhà thiên văn dùng để theo dõi sát những thiên thể có thể gây nguy hiểm.

Phaethon ảnh hưởng thế nào trong chiêm tinh?

Trong giới chiêm tinh, Phaethon thuộc nhóm thiên thể "tùy chọn": ai muốn thì thêm vào lá số và đọc theo hình tượng Phaethon, con trai thần Mặt Trời Helios; đa số bỏ qua.

Vị trí của Phaethon ngày 31/10/2026 là 9°24′ Song Ngư trên hoàng đạo nhiệt đới. Nó ở cung Song Ngư từ 24/10/2026 đến 21/12/2026 (tính cả những lần đi lùi qua lại ranh giới). Lần đổi cung tới: sang Bạch Dương vào 22/12/2026.

Phaethon: những câu hỏi hay gặp

3200 Phaethon là gì?

Đó là một tiểu hành tinh gần Trái Đất; cụ thể, nó thuộc nhóm Apollo (cắt ngang quỹ đạo Trái Đất). Tên gọi lấy từ Phaethon, con trai thần Mặt Trời Helios.

Phaethon lớn cỡ nào?

Khoảng 6,3 km. Để so sánh: độ cao đỉnh Fansipan là 3,1 km.

Ai tìm ra 3200 Phaethon?

S. Green và J. Davies (trên ảnh của vệ tinh IRAS) phát hiện Phaethon ngày 11/10/1983.

Phaethon hiện ở chòm sao nào?

Trong chòm Thiên Nga (ngày 31/10/2026), cách chúng ta 0,57 AU; độ sáng cỡ cấp 15,4.

Phaethon có ý nghĩa gì trong chiêm tinh?

Phaethon ít được nhắc tới trong chiêm tinh, ngoài những liên tưởng theo tên gọi.

Đã có tàu vũ trụ nào thăm Phaethon?

DESTINY+ (JAXA) (sau 2030, bay ngang (dự kiến)).

Các tiểu hành tinh khác bạn có thể quan tâm

Quỹ đạo và kích thước theo JPL SBDB, MPC; hình 3D dựng từ mô hình công khai của các sứ mệnh. Vị trí được tính bằng định luật Kepler, bỏ qua nhiễu loạn của các hành tinh. Nội dung chiêm tinh chỉ để tham khảo.