Chòm sao Nam Miện (Corona Australis)
Chòm sao Nam Miện – tên Latinh Corona Australis, ký hiệu IAU CrA – chiếm 127,7 độ vuông ở nửa bầu trời phía nam, xếp thứ 80 về độ rộng trong 88 chòm sao. Chòm sao mang hình tượng vương miện phương Nam. Sao sáng nhất là β CrA, cấp sao 4,10. Ở Việt Nam, chòm sao đẹp nhất vào buổi tối tháng 8.
| Tên Latinh | Corona Australis |
|---|---|
| Viết tắt | CrA |
| Sở hữu cách | Coronae Austrini |
| Diện tích | 127,696 độ vuông (0,31% bầu trời) |
| Xếp hạng diện tích | 80/88 |
| Tọa độ tâm | RA 18h39m, Dec −41,4° |
| Thấy trọn ở vĩ độ | từ 90° Nam đến 45° Bắc |
| Tháng đẹp nhất | tháng 8 (khoảng 21 giờ) |
| Sao sáng hơn cấp 6 | 28 (0 sao sáng hơn cấp 4) |
| Sao sáng nhất | β CrA, cấp 4,10 |
| Nguồn gốc | chòm cổ trong danh mục của Ptolemy (thế kỷ 2) |
| Họ chòm sao | Vũ Tiên |
| Giáp ranh | Nhân Mã, Viễn Vọng Kính, Thiên Yết, Thiên Đàn |
Truyền thuyết về chòm Nam Miện
Xét về lịch sử, Nam Miện là một chòm sao có từ thời cổ đại; khoảng năm 150, Claudius Ptolemy đã ghi nó vào sách Almagest cùng các chòm khác mà người Hy Lạp thừa hưởng từ Babylon.
Thường được xem là vòng nguyệt quế rơi khỏi đầu Nhân Mã, hoặc vương miện thần Dionysus đặt lên trời khi đưa mẹ là Semele lên Olympus.
Ngắm chòm Nam Miện ở đâu và khi nào?
Lấy ngày 15/8 làm mốc: lúc 20:59, chòm sao ở vị trí cao nhất trong đêm, khoảng 28° về phía nam nếu nhìn từ Hà Nội. Tâm chòm mọc khoảng 16:19 ở hướng đông, chếch nam 45° và lặn lúc 1:39 ở hướng tây, chếch nam 45°, tức là ở trên chân trời khoảng 9 giờ 20 phút mỗi ngày đêm. Sang tháng 9, cùng vị trí ấy đến sớm hơn khoảng 2 giờ, nên chòm sao đã ngả về tây khi trời vừa tối. Sao rất sáng gần nhất để định hướng là Antares (Thiên Yết), cách tâm chòm Nam Miện chừng 30° theo hướng đông nam (khoảng 1,5 gang tay khi duỗi thẳng cánh tay).
Mọi nơi ở Việt Nam đều thấy được toàn bộ chòm sao. Càng vào Nam chòm sao càng cao: 38° ở TP.HCM, 28° ở Hà Nội.
Sao sáng nhất chòm Nam Miện
| Sao | Tên phương Đông | Cấp | Màu | Kinh độ hoàng đạo 2026 |
|---|---|---|---|---|
| β CrA | – | 4,10 | cam | 14°24′ Ma Kết |
| Meridiana (α CrA) | – | 4,11 | trắng | 14°30′ Ma Kết |
| γ CrA | – | 4,23 | trắng ngả vàng | 14°00′ Ma Kết |
| δ CrA | – | 4,57 | cam | 13°54′ Ma Kết |
| θ CrA | – | 4,62 | vàng | 6°54′ Ma Kết |
| ζ CrA | – | 4,74 | trắng xanh | 12°42′ Ma Kết |
| ε CrA | – | 4,83 | trắng ngả vàng | 12°24′ Ma Kết |
| HIP 88726 | – | 4,92 | trắng | 1°42′ Ma Kết |
β CrA là sao sáng nhất chòm Nam Miện, màu cam, cấp 4,10, khá mờ, cần trời thật tối và không trăng. Xếp sau là Meridiana (α CrA), cấp 4,11; rồi đến γ CrA, cấp 4,23. Toàn chòm có 28 sao sáng hơn cấp 6 nhưng không sao nào vượt cấp 4, nên rất khó nhận ra.
Chiêm tinh học nói gì về Nam Miện?
Ptolemy cho các sao của Nam Miện mang tính Thổ tinh và Mộc tinh. (Ptolemy, Tetrabiblos I.9.)
Nói cách khác, các sao ấy được coi như mang khí chất Thổ tinh (kỷ luật, thử thách và sự bền bỉ), thêm vào đó là Mộc tinh – sự hào phóng, tri thức và cơ hội; hành tinh nào đứng cạnh chúng trong lá số sẽ nhuốm màu sắc đó.
Trong chiêm tinh Hy Lạp, mỗi độ hoàng đạo mọc lên kéo theo những chòm sao ngoài hoàng đạo (paranatellonta). Ở Hà Nội, Nam Miện là chòm "cùng mọc" với 19°00′ Ma Kết; lúc chòm này lên cao nhất, MC rơi vào 8°54′ Ma Kết.
Kinh độ hoàng đạo năm 2026 của β CrA là 14°24′ Ma Kết, vĩ độ −16,8°; nhưng quá mờ để được chiêm tinh truyền thống chú ý.
Chòm Nam Miện trong thiên văn phương Đông
Trong thiên văn Trung Hoa, vòng sao này là Miết (con ba ba) nằm dưới tú Đẩu.
Câu hỏi thường gặp về chòm sao Nam Miện
Chòm sao Nam Miện là gì?
Nam Miện là tên Việt của chòm Corona Australis – vương miện phương Nam. Chòm sao nằm ở nửa bầu trời phía nam, chòm cổ trong danh mục của Ptolemy (thế kỷ 2).
Ở Việt Nam xem chòm Nam Miện vào tháng mấy?
Nên ngắm vào tháng 7 đến tháng 9. Chẳng hạn ngày 15/8, tâm chòm qua kinh tuyến lúc 20:59; mọi nơi đều thấy trọn chòm sao.
Ngôi sao sáng nhất chòm Nam Miện là sao nào?
Đó là β CrA, cấp 4,10, ánh cam.
Chòm sao Nam Miện có ý nghĩa gì trong chiêm tinh?
Theo Ptolemy (Tetrabiblos), các sao của Nam Miện mang tính Thổ tinh và Mộc tinh.
Làm sao tìm chòm sao Nam Miện?
Lấy Antares làm mốc: chòm Nam Miện nằm cách đó chừng 30° về phía đông nam.
Xem thêm các chòm sao khác
- Họ Vũ Tiên
- Cùng mùa ngắm (tháng 8)
- Tra cứu
Số liệu sao lấy từ Hipparcos qua d3-celestial (Olaf Frohn); ranh giới theo IAU; vị trí, giờ mọc lặn tính bằng Astronomy Engine. Nội dung chiêm tinh mang tính tham khảo, theo các nguồn cổ điển.